Het is algemeen bekend dat migranten vaak enthousiaster zijn over hun thuisland dan de mensen in het thuisland zelf. Op dit moment lijkt dat ook op te gaan voor de Belgen in Lombardije als je die vergelijkt met de Belgen in het stuurloze België.

Hier borrelde het de laatste weken in afwachting van het Belgische EU-voorzitterschap. De traditie wil dat er rond het Europese onderzoekscentrum dat hier gevestigd is telkens activiteiten worden georganiseerd die de cultuur van het voorzittende land laten zien. Na tien jaar vol Franse wijnavonden, Tsjechische films, Zweedse hapjes en Spaanse flamenco is het nog eens de beurt aan de Belgen. Samen met een twintigtal andere lokale Belgen bood ook ik me aan als vrijwilliger.

En dan begin je te brainstormen … Wat is er typisch voor België en willen we voorstellen aan de mensen die hier wonen? Frieten en bier? Ja, natuurlijk! Dat is wat we hier als Belgen allemaal een beetje missen, dus er moet zeker een gastronomische avond met streekproducten komen, klinkt het eensgezind in het Nederlands, Frans, Engels en Italiaans. Na wat zoeken ontdekken we tot onze stijgende verbazing dat er niet alleen verschillende plaatsen zijn waar je de meest uiteenlopende Belgische streekbieren kan kopen, maar zelfs dat er vlakbij Varese een Università della Birra bestaat, een echt ernstig expertisecentrum van de bierkunst en –kunde … Tja, die mensen hebben we natuurlijk nodig voor ons programma.

Maar eenmaal op dreef komen er nog veel meer ideeën naar boven. Zelf heb ik in België een Poolse vriend die saxofonist is en dirigent van het Europees Saxofoonensemble. Pools, Europees, …, de saxofoon is en blijft de uitvinding van een Belgisch genie, en tot mijn grote plezier kunnen we een concert van dit ensemble in Varese programmeren. Het is nog wachten tot in december, maar ik kijk er nu al ontzettend naar uit. Toen ik ze vorig jaar in het Kaaitheater zag optreden, was dat pure magie.

Iedereen heeft ideeën, van stripverhalen tot een imitatie van Brussel-Bad/Bruxelles-Plage, van een tennistoernooi tot de bouw van een miniatuur-Atomium met verlichting op zonnepanelen. En dan heeft er iemand het idee om een concert van Tom Dice te organiseren …

Tom Dice? Degenen die sinds meer dan een jaar in Italië leven zonder te veel met België bezig te zijn, hebben geen idee wie dat is. Maar er zijn hier ook heel wat Belgen met een satellietantenne die elke avond naar de VTM of de VRT kijken en helemaal mee zijn met de verwikkelingen van de soapseries en regeringsonderhandelingen van het moment. En die voor Tom Dice gesupporterd hebben tijdens het Eurovisiesongfestival. Die zijn liedjes al herkend hebben op de Italiaanse radio. En die iedereen warm maken voor een optreden van Tom Dice in een concertcafé aan de oever van het Lago Maggiore. Waarom niet op de Belgische nationale feestdag?

En dat staat er ons nu dus te wachten. Terwijl in Brussel de Brabançonne wordt getrompet, zal hier “Me and my guitar” weerklinken. De tricolore t-shirts (made in China) liggen al gewassen en gestreken klaar. En de tricolore zakdoeken, om de heimweetraantjes weg te vegen.

Wanneer de ambtenaren en bohemiens -let maar op, ze beginnen steeds meer op elkaar te lijken- nog op bed liggen, steken busjes de Belgo-Ollandische grens over. Richting Vlaand’renland, welteverstaan. Aan het einde van de schooldag glippen ze net voor de files weer terug naar het land van duizend meningen en waar lunch een broodje kaas is. Tegen de ramen vormen zich dampkringen van de jonge kruintjes die er tegen aan rusten. Zwaar van de goede, ouderwetse, Vlaamse onderwijskost.

Als migrant – toegegeven, de minst avontuurlijke ter wereld- heb je de onbewuste neiging met andere migranten om te gaan. Goede vrienden zijn Spanjaarden, exen zijn Russisch, kroegmaten komen uit Israël of Amerika. Nu zijn allemaal in de baarleeftijd komen, is het geweeklaag over het Nederlandse onderwijs in mijn omgeving niet langer beperkt tot krantenkolommen. Onderwijsmigratie naar Vlaanderen wordt serieus onderwogen.

meer lezen …

Awel, amaai Snelste manier om moordlust op te wekken, mits uitgesproken door een Nederlander. Volstrekt dodelijk als het gebeurt in de eerste minuut van een kennismaking.

Boeken In Vlaanderen leest vijftien procent nooit een boek. In Nederland evenals Suriname loopt een groep van 10 procent nooit snijwonden op van het bladeren. In Vlaanderen leest drieëndertig procent één tot vier boeken per jaar. Zevenentwintig procent van de Nederlanders heeft in datzelfde tijdsbestek nog niet genoeg aan twintig exemplaren.

Claus, Hugo Eerstejaarscollege Moderne Nederlandse letterkunde. De professor: ‘Claus is een beetje zo’n auteur als Mulisch.’

Debat In Amsterdams debat over de pornoficatie van de samenleving. Met ondergetekende, Goedele Liekens en een paar Nederlandse feministes die geen sekshandboeken schrijven. De moderator: ‘En hier is Thomas Blondeau die een boek schreef over grote borsten.’

meer lezen …

Het waren lange gangen van een grimmig soort Versailles. Ik werd achternagezeten door een schim met een pistool. Af en toe verwondden de kogels me maar zonder me te doden.

 Toen ik mijn ogen opende, bleef ik de droge knallen horen. Ik keek uit mijn slaapkamerraam. Op een straathoek liet een dikkige jongen van een jaar of tien voetzoekers knallen. Hij was alleen en keek triest. Een half uur later stopte hij ermee en wandelde weg.

 Al een paar weken lang dreun ik op onregelmatige tijdstippen mijn bed uit. Ik woon in een lange en hoge winkelstraat. Wat ik mis aan autogeraas, wordt gecompenseerd door dronken tieners die hun nachtelijk gezang en urinegeklater heerlijk vinden weerschallen tussen de rolluiken. Als het einde van het jaar in zicht is, bewapenen ze zich met gillende keukenmeiden, Romeinse kaarsen, strijkers, lawinepijlen, zevenklappers en Chinese vlinders. Hoewel er een verbod op is, schrikt stilteminnnend Nederland zich in de maand voor Oud en Nieuw voortdurend het leplazerus.

meer lezen …

Toen ik in Leuven Nederlands studeerde, kregen de meeste studenten verplicht uitspraakles.  O, het genoegen nog steeds zinnetjes te kennen als : ‘Een zekere Achmad uit Bagdad. Die zat met zijn gat op zijn badmat. Zo las hij zijn dagblad. En iedereen zag dat. ‘t Is raar, maar in Bagdad daar mag dat.’

Niet het Bovenmoerdijks werd daar aangeleerd. Dus geen seuvenseuventug therapuiten of harde G’s. Nee, VRT-Nederlands heette de kunsttaal. Later in Leiden, ging ik weer aan het Nederlands maar uitspraaklessen voor moedertaalsprekers bestonden er niet. Hoe Lembuuuurgs, Zeeeuws, BrAbAnts de huig van sommige medestudenten ook klapperde.

Een Vlaams accent in Nederland is een mixed blessing. Men vindt het schattig, sexy of aandoenlijk. Eén keer duwde een roodaangelopen lesbienne me tegen de bar en fluisterde dat ze dreigde klaar te komen als ik zo geil bleef praten. Ik meen me te herinneren dat haar opmerking me vooral bang maakte.

In een Amsterdamse tram legde een Vlaamse vrouw aan de conducteur uit ‘da ze nog geen ticket had’. Waarop de besnorde en beringde Mokumer de tram deed opschrikken met een luidruchtig: ‘Gatverpielekes meiske, wat nu?’  De vrouw lachte maar mee.

Na een decennium Nederland spreek ik Hollands met Hollanders en West-Vlaams met West-Vlamingen. Het VRT-Nederlands is niet blijven hangen. Een kunsttaal voor beide landen zal er nooit komen. Zeker nu ook Tien voor Taal besloten heeft geen Vlaamse quizkandidaten meer uit te nodigen. De VRT was al een paar jaar gestopt met de samenwerking. En Vlamingen wil men niet meer in Hilversum. Ze zijn te onbekend of winnen te vaak. Dag Dietsche gedachte, we never knew you.

In tijden van nationale crisis, kan het behulpzaam zijn te kijken naar hoe anderen België zien. Volgens de Amerikanen dragen we gekke hoedjes en te korte broeken. Britten vonden ons vroeger nogal, euh,  struis of eerder slordig met voedsel. En tja, de Nederlanders, ach … En waarom is Dr. Evil de zoon van de liefdesslavin van een Belgische bakker?

U begrijpt, er is het nodige te redden van de ondergang.

Ségolène Royal is terug, schreven Nederlandse en Belgische kranten gister. De correspondenten moesten moeite doen hun blijdschap te verbergen. Ook ik associeer de stijlvolle socialiste met niets dan anders dan -vooruit dan maar- joie de vivre.

Meer elegante zwierigheid heb ik zelden waargenomen toen ik madame Royal de treincoupé zag binnenflaneren. Ik reisde terug uit Bordeaux en vroeg me al af waarom er zoveel wapenstokken en vuurwapens voorbij kwamen. De in het zwart gehulde Franse politiemannen zien er altijd een stuk vervaarlijker uit voor wie de goedbuikige Nederlandse oom agent gewend is.

Het was zomer, Sarko was net tot president verkozen, en de zon maakte iedereen in de trein loom. Op een tussenstation kwamen de agenten weer langs. Een van hen duwde een man met boeien om uit de trein. Hij zag er rustig uit. Een gehandschoende hand lag op zijn schouder. Het viel weinig mensen op.

meer lezen …

Voor hen die vinden dat ik op deze blog te veel op Nederlanders foeter. Hier een Nederlander die al dertig jaar in België woont.

En o, wat is die boos. Vlamingen wonen in de rimboe, het zijn lelijke mensen, Lanoye en Hemmerechts zijn onbenullen, Tom Boonen heeft een achterbuurtkoppie en Freya Van den Bossche is heus zo knap nog niet. U mag zelf aangeven welke van deze beweringen u hout vindt snijden.

Hier dan weer de inzichten van een Belg die al twintig jaar in Nederland woont. Conclusie: Belgen zijn barbaren. Maar vooraanstaande barbaren.

Op het centrum waar ik werk worden heel verschillende dingen onderzocht: Franse affiches uit de late 19de eeuw, moderne prefab-architectuur, sjaals uit Kashmir, religieuze spanningen in Bohemen in de late Middeleeuwen, het verschillende politieke discours waarmee de Amerikaanse, Engelse en Australische overheid de ‘war on terror’ aan hun kiezers trachten te verkopen, de Amerikaanse copyright-wetgeving etc.

De laatste aanwinst is een piepjonge onderzoeker die samen met de collectie-specialist van de Library of Congress informatie tracht te verzamelen over allerlei nationalistische bewegingen in Abchazië – een land dat niet echt bestaat (want het wordt internationaal niet officieel erkend), maar zich gedraagt alsof het dat wel doet (met een vlag en een volkslied en grenspatrouilles). Geweldige verhalen levert dat op tijdens lunchpauzes – hoe je moet proberen een visum te krijgen voor een land zonder ambassades (veel geduld en dollars helpen) en hoe verguld de bewoners zijn met aandacht vanuit Washington.

Toen de nieuwe collega hoorde dat ik uit België kwam, wilde hij meteen alles weten over de politieke crisis. Want ook al is België bepaald niet de modelstaat die ons was beloofd, internationaal geldt het land blijkbaar toch nog altijd als een model van federalisme. Tenminste: dat vertelde de onderzoeker mij. “Als ‘België’ als constructie zou mislukken, dan zou dat niet alleen effect hebben binnen de EU, maar bijvoorbeeld ook in Georgië en andere streken in de vroegere Sovjet-Unie.”

Vandaag ging ik afscheid nemen van hem. Zijn laatste woorden: “Good luck with Belgium. I will be praying for the country.” Als je dat zonder enige ironie kunt zeggen, ben je allicht geen Belg.

Institutionele crisis of niet, de show en bovenal de business must go on en dus werd 21 juli in Washington D.C. gevierd alsof het 4 juli was. Op papier dan toch. Of nog concreter: op het bord.

Een van de grote culinaire successen op Capitol Hill de afgelopen jaren is Belga Café,  een Belgisch restaurant, uitgebaat door Bart Vandaele, de vriend van VRT-correspondente Greet De Keyser. De gerechten staan in het Nederlands op de menukaart en ook al doe je er als klant beter aan die niet uit te spreken (de obers hebben natuurlijk geen idéé wat ‘waterzooi’ is), het geeft je toch enigszins het gevoel thuis te zijn. De Belgische bieren, saxofoon aan de muur  en frietzakjes doen de rest.

Maar voorts is het natuurlijk een door en door Amerikaans restaurant. Dat merk je aan de spectaculair snelle bediening,  de doortastendheid waarmee glazen worden bijgevuld (en dus nieuwe flessen aangedragen) en… de manier waarop de Belgische nationale feestdag wordt aangekondigd.

Is het in België veelal een wat luie dag, drache nationale incluis, dan wordt hij op kaartjes in het restaurant voorgesteld als de grootste feestdag die een Belg kan meemaken, opgevrolijkt met straatfeesten en vuurwerk, met burgers die vol trots terugdenken aan die dag in 1831 toen de eerste koning van het land trouw zwoer aan de grondwet. De boodschap is duidelijk: Belgen zijn eigenlijk net als Amerikanen. Ze vieren hun 21ste juli zoals Amerikanen 4th of July.

Dat is op zijn zachtst gezegd wat overdreven, maar het zorgt natuurlijk wel voor een feestelijke sfeer in het restaurant. En voor business is het vast ook niet slecht. Op elke tafel staat overigens een fles champagne met een kaartje waarop de fles de klant toespreekt en aanspoort de Belgische feestdag te vieren. Speciaal voor deze gelegenheid kost ze maar $59. Het eerste Belgische restaurant dat zoiets in België probeert, heeft zich wellicht van land vergist.