Laat het dan wel zo zijn, dat ik door die mediahetze, wel een leuk museum ontdekt heb: le Musée Carnavalet. Het museum ligt wat verborgen achter de hippe winkels in de Marais, maar krijgt momenteel wat meer aandacht, omdat er een collectie tassen en koffers tentoongesteld wordt uit de collectie van Louis Vuitton.  Het gaat hem om een unieke verzameling die zich normaalgezien in een privé-museum bevindt in het geboortehuis van Louis Vuitton in Asnières, en enkel op uitzonderlijk bezoek te bezichtigen is. Van koffers voor een Art Déco theeset of een koloniaal veldbed, die tentoongesteld werden tijdens de wereldtentoonstellingen van het begin van de 20^e eeuw, tot bizarre special orders voor de sterren van vandaag.

Maar ik vond het museum, dat me een beetje aan het Groeninghe Museum in Brugge deed denken, ook fantastisch omwille van z’n vaste collectie. Het is het officiële museum van de geschiedenis van de stad Parijs, en noemt zich dan ook  graag “het meest Parijse van alle Parijse museums”. Naast een de collectie meubels en prenten die een beeld geven van Parijs in verlogen tijden,  heeft het schitterende maquettes van hoe de stad er door de eeuwen heen uitzag. Een aanrader voor elke liefhebber van de lichtstad die een beter beeld wil krijgen van hoe de stad gegroeid en geëvolueerd is.

Eerst en vooral was er de fameuze kunstroof van mei jongstleden. U heeft ongetwijfeld gehoord van de diefstal van schilderijen van onder meer Matisse en Picasso – de buit had een totale waarde van 100 miljoen Euro. De dieven hadden niet meer gedaan dan een ruitje ingeslagen, en waren zo met een hoop topwerken aan de haal gegaan. Heel Parijs stond op z’n kop: hoe kon zo’n museum zo karig beveiligd zijn?

Dan was er in oktober de fameuze rel rond de controversiële tentoonstelling van Larry Clark ( Kids ooit helemaal uitgekeken?). Het is de eerste keer sinds het stemmen van de wet rond de “protection d’enfance” van 2007 dat ze ook effectief werd toegepast. La mairie de Paris vond de foto’s té choquerend en legde een toegangsverbod voor minderjarigen op. Opnieuw stond héél de stad op z’n kop. Iedereen schreeuwde z’n mening uit.  De groenen vonden het niet kunnen dat kunst gecensureerd werd, de burgemeester vond het ongehoord dat de brave kinderzieltjes aan dergelijke verderfelijke pornografie zouden worden blootgesteld.  De controverse in het midden gelaten, Clark genoot van de aandacht en de hetze joeg het bezoekersaantal flink de hoogte in. Wie wil nu niet naar iets gaan kijken wat eigenlijk niet mag gezien worden?

Ook mijn nieuwsgierigheid was geprikkeld. Ik heb weinig zin noch de pretentie om me hier voor of tegen die leeftijdsbeperking uit te spreken, maar ik moet eerlijk toegeven dat ik ook wel wat gechoqueerd was en zelf geen kinderen zou meenemen. Het is niet zozeer de pornografische tint van de fotografie, maar eerder het drugsgebruik en hopeloosheid van die lost generation die me van m’n stuk bracht. Ik denk niet dat de bezoeker schrikt van een piemel, maar wel van de combinatie van naalden, seks, wapens en baby’s die blijkbaar omnipresent waren bij die gefotografeerde adolescenten.

Maar er is in het MAM ook de nieuwe Basquiat tentoonstelling.  Het museum toont de tot nu toe grootste collectie in Frankrijk van dit enfant terrible van de New Yorkse kunstscène. Een heerlijke overzichtstentoonstelling van z’n vroege graffitikunst tot de samenwerking met Warhol op het einde van z’n leven. Er staan dezer dagen (urenlange) wachtrijen die zeker niet moeten onderdoen voor die van de meer populaire Parijse musea.  Basquiat en Clark  zijn hoe dan ook twee tentoonstellingen die meer dan de moeite waard zijn om te bezoeken.

Als klap op de vuurpijl werd vorige week ontdekt dat één van de werken van Basquiat beschadigd was, waarschijnlijk de schuld van een recente bezoeker. En jawel, de zoveelste mediastorm was een feit. Het bezoekersaantal wordt ongetwijfeld nog maar eens verdubbeld!

Ondanks de schaarste aan culturele activiteiten, vind ik die zomerse pauze in Parijs zalig. Weinig verkeer op de grands boulevards wanneer ik ’s avonds op m’n Vespa naar huis snor, geen overvolle metro’s tijdens het spitsuur en Parisiens die opvallend vriendelijker zijn dan normaal.

Bovendien blijven er nog massa’s mogelijkheden over voor licht zomers vertier.

Het leukste feestje van het jaar begint hier de avond vóór de nationale feestdag. Zoals overal in Frankrijk kan je dan terecht in de lokale brandweerkazerne voor het fameuze bal des pompiers: een volks dansfeest georganiseerd door de “soldaten van het vuur” (in Frankrijk is de brandweer onderdeel van het leger). Vooral de feestjes in het 1e en 3e (Marais) district zijn vermaard.

Een andere heerlijke traditie is de cinéma en plein air in het Parc La Villette. In dit culturele park in het noordoosten van Parijs kan je tijdens de zomermaanden terecht voor openluchtfilms, muziek en dans, exposities en ateliers.

En dan is er uiteraard Paris Plage. Bij gebrek aan openluchtzwembaden worden hier sinds 2002 heuse stranden aangelegd en tijdelijke zwembaden geïnstalleerd. Verschillende locaties langs de oevers van de Seine worden omgetoverd tot kleine vakantieoorden met allerlei gratis activiteiten, ter afkoeling van de Parijzenaars en hun bezoekers!

Geen enkele reden dus om tijdens de zomer de lichtstad te ontvluchten naar overbevolkte badplaatsen. Ik ga na de zomer wel op reis!

Rimbaud, de illustere poëet die op z’n 17de al z’n magnum opus schreef en na een tumultueuze relatie met die andere grote uit de Franse literatuur, Verlaine, een anoniem bestaan als wereldreiziger ging leiden tot z’n prille dood op 37 jarige leeftijd.

Van Picasso tot Patti Smith, Rimbaud, inspireert sinds jaar en dag artiesten in elke genre.

Tot nu toe waren er slechts enkele foto’s van de meester beschikbaar: een schimachtige foto van vlak voor z’n dood, en een foto waarin Carjat hem vereeuwigde op 17-jarige leeftijd. Het beeld dat in het collectieve geheugen gegrift staat, is die onscherpe foto van een mooie jongeling, die ietwat verdwaasd van de camera wegkijkt. Een beeld dat eindeloos geromantiseerd en geportretteerd is in schilderijen en sculpturen, in strips en graffiti.

De nieuwe foto van Rimbaud op volwassen leeftijd doorbreekt de mythe rond de man, zorgt voor uitgebreide coverage in de pers en duizenden extra bezoekers op het Salon.

Toeval of niet, voor de poëtische zielen onder ons loopt er momenteel een kleine maar fijne expo, in de rue Mahler in de Marais (naast één van de underground winkels van l’Eclaireur). De tentoonstelling geeft een mooi overzicht van hoe de icoon verweven is in allerlei kunstvormen én hoe gecommercialiseerd de man en z’n beeltenis is.

Rimbauds meest bejubelde gedicht, Le Bateau Ivre (het dronken schip), handelt over een schip dat geteisterd wordt in een storm. Het motto van Parijs, Fluctuat nec Mergitur, wat zoveel betekent als “Het wordt heen en weer gegooid door de golven maar zinkt niet”, sluit prachtig aan bij deze parel van de Franse literatuur. Reden te meer om in tijden van politiek en economisch tumult Rimbauds werk te gaan herlezen.

Voor het eerst sinds het overlijden van het enfant terrible van de Franse mode, is er in het Petit Palais een overzichtstentoonstelling van het leven en werk van Yves Saint Laurent, georganiseerd door z’n levens- en business partner Pierre Bergé. De tentoonstelling geeft op fabuleuze wijze een overzicht van de 40 jarige carrière van Saint Laurent aan de hand van ruim 300 kledingsstukken en een uitgebreid assortiment tekeningen en beeldmateriaal. Wat niet wordt vermeld, is dat ondanks de rijkdom van archieven en de grandeur van de tentoonstelling het moderne YSL al jaren verlies maakt.

Ook Hermes , één van de laatst echte maisons dat nog niet in handen is van een luxe conglomeraat, trekt de expositietoer op. In het fabelachtige Institut du Monde Arabe , ontworpen door Jean Nouvel, toont ook dit lederwarenhuis waar het z’n inspiratie haalt.

En dan is er die andere luxe koning die Parijs al een week in z’n ban houdt. Geen Fransman deze keer, maar het ultieme Amerikaanse succesicoon, Ralph Lauren.

Nadat de zeventiger vorige donderdag door Sarkozy de Legion d’Honneur opgespeld kreeg en hij alle voorpagina’s van de Franse pers haalde, opende hij ’s avonds op de Rive Gauche z’n grootste Europese winkel. Met de aanwezigheid van het quasi voltallige Franse cinemawereldje (inclusief usual suspects als Deneuve en Depardieu) leek het festival van Cannes zich voor één avond op de Boulevard de Saint Germain af te spelen.

Persoonlijk ben ik een discrete Ralph Lauren liefhebber en het resultaat mag gezien worden. De 5 verdiepingen tellende winkel is een oud rococo hotel gelegen vlakbij het legendarische Café de Flore (het hoofdkwartier van existentialisten als Sartre en De Beauvoir). Na 4 jaar restauratie is het in alle glorie herrezen, met weliswaar een heel andere bestemming. De opgefriste gevel is alleszins een aanwinst voor het quartier des artistes.

Dat het luxe geweld nu maar wat gaat liggen, zodat de echte Parijse lente kan losbarsten.

Ik koos het Théâtre de la Madeleine, één van de meest prestigieuze privétheatertjes uit het begin van de vorige eeuw. Het ligt in het 8e arrondissement, in de schaduw van de imposante Eglise de la Madeleine. Ik moet eerlijk toegeven dat mijn keuze voor één bepaalde voorstelling in deze theaterzaal niet echt gestaafd was met cultureel hoogdravende argumenten. Het is de jongedame op de affiche die mijn aandacht trok.

De crisis heeft ook de Parijse cultuurscène niet gespaard: vorig jaar gingen de bezoekersaantallen gestaag achteruit. Bekende koppen moeten nu weer meer volk naar de zalen lokken. De laatste maanden zette menig (film)ster z’n eerste stappen op de planken. Het meest frappante voorbeeld is de Frans-Britse voetbalheld Eric Cantona, die acteerde in “Face au Paradis“. Het stuk werd geregisseerd door zijn echtgenote, Rachida Brakni, maar kon op weinig bijval van de critici rekenen. Desalniettemin loopt de kaartjesverkoop als een trein. Volgende maand gaat de Britse filmregisseur Sam Mendes – die een Oscar won voor “American Beauty” en nadien nog hoge toppen scheerde met “Jarhead” en “Revolutionary Road” – hier aan het werk. Hij regisseert klassieke versies van Shakespeares “As you like it” en “The Tempest”, in het Engels met Franse boventitels. Het is afwachten hoe de Franse meerwaardezoeker, die gewend is z’n films gedubd voorgeschoteld te krijgen, dit zal verteren.

Ook Théâtre de la Madeleine heeft het trucje met de Bekende Fransen goed begrepen: de enige reden waarom ik kaartjes kocht voor “Maison de Poupée” en waarom de zaal dagelijks afgeladen vol zit, is de naam en faam van de protagoniste: Audrey Tautou. De fragiele schone werd op slag wereldberoemd dankzij haar rol in het fabuleuze sprookje rond Amélie Poulain. Verschillende grote Hollywoodproducties later schittert ze dit jaar als Coco Chanel in een biopic én in het spotje van het gelijknamige luxemerk. Dat Frankrijks best betaalde filmactrice zich voor het eerst aan theater waagt, trekt alleszins voldoende nieuwsgierige stadsgenoten over de streep.

De Franse pers vindt haar vertolking magistraal, en de rol van frêle popje dat zich uit het corset van de bourgeoisie wringt is op het lijf van deze moderne Coco geschreven. Jammer genoeg slaagt Tautou er niet in om de voorstelling tot het einde boeiend te houden. Misschien zijn wij Belgen wel verwend met onze Fabres en Decortes, maar ik laat me vanaf nu minder snel verleiden door de celebrity-factor, wanneer ik op zoek ga naar een boeiende culturele avond uit!

“La Maison de Poupée” met AudreyTatou, tot 18 juli in Théâtre de la Madeleine.

(Foto: Marcel Hartmann @ Contour by Getty Images)

Onze belgitude is misschien wel Europa’s best bewaarde geheim. We bekleden heel wat internationale topposities, maar geen kat die weet dat het Belgen zijn. Die nationale bescheidenheid doet me bij m’n Franse vrienden dan ook de das om. Ze vinden ons sympathiek en schattig, maar voelen zich meteen bevestigd in hun Franse superioriteit.

Toch zijn zelfs de trotse Fransen inmiddels het noorden kwijt omtrent hun eigen identiteit. Sarkozy lanceerde een tijd geleden het ‘debat over de nationale identiteit’, met als kernvraag: “Wat betekent het om Frans te zijn?”

In een poging om de Fransen te verenigen rond de nationale identiteit (en z’n eigen populariteit op te krikken) worden over het hele land debatten georganiseerd. De conclusies worden deze week bekend gemaakt en zouden moeten leiden tot een gemeenschappelijke visie op de moderne Franse identiteit. Het debat is de laatste maanden echter compleet ontspoord in een racistisch getint discours (ook in de hoogste politieke kringen) dat eigenlijk alleen nog maar over immigratie gaat. Het blijkt de Fransen meer te verdelen dan te verenigen, met als voorlopig hoogtepunt een petitie van kunstenaars en academici die ijveren voor het stilleggen van het uit de hand gelopen debat .

Deze week verschijnt hier ook de lang verwachte biopic rond Serge Gainsbourg. Frankrijks grootste culturele icoon. De cast is een bont allegaartje van oude en nieuwe Fransen, en heel wat culturele helden van de Franse 20e eeuw passeren de revue. Laetitia Casta, wiens portret model stond voor de nieuwe Marianne, vertolkt bovendien de rol van Brigitte Bardot. Een betere product placement voor de Franse nationale identiteit lijkt me moeilijk. Misschien moet Sarkozy alle Fransen een ticketje voor de film cadeau doen? Het zou alleszins helpen om het debat terug te brengen tot de essentie.