Het waren de beste jaren, het waren de slechtste jaren,
het was het tijdperk van kennis, het was het tijdperk van idiotie,
het was de era van de fundamentalisten, het was de era van de atheïsten,
het was het seizoen van de eeuwig schijnende beeldschermen, het was het seizoen van de vierentwintiguurstoegang tot kinderporno,
het was de lente zonder geschiedenis, het was de winter van een nieuwe oorlog,
we leefden voor altijd, we stierven steeds sneller,
we leefden in het Aards Paradijs, we plunderden het land waar het ooit lag,
we leefden in een wereld die zo welvarend was dat de levensverwachting voor het eerst in de geschiedenis afnam door luxeproblemen, we leefden in een wereld die zo arm was dat pubers in hun eigen armen gingen kerven,
we leefden in een epoche dat principes een persoonlijke zaak werden, we leefden in een epoche dat onze persoonlijke moraal, neergepend op een chocoladewikkel, onze richtlijn werd voor het verlaten en vermoorden van mensen,
we leefden in relaties waarin niets meer opgepot moest worden, we leefden in relaties waarin eerlijkheid een afschuwelijk bevel werd,
we leefden in een tijd dat de aarde genoeg voedsel produceerde voor het voeden van twaalf miljard mensen, we leefden in een tijd dat soldaten in Afghanistan schoensmeer op brood smeerden om high te worden,
we konden klaarkomen zonder schuldgevoelens, we gingen naar de seksuoloog op ons twintigste,
we maakten ons zorgen om wereldrampen die uitbleven, we woonden in landen die binnenkort onder water staan,
we gingen naar feestjes die we ons niet meer herinneren, we gingen naar begrafenissen van mensen die nooit weggingen,
we leerden dat iets doen beter is dan wachten tot het beter wordt, we leerden dat veel gedaan werd dat beter vermeden had kunnen worden,
we hadden het leven in onze eigen handen, we werden kapotgemaakt door het toeval.
Kortom, het leek zo weinig op alle andere decennia dat het de geschiedenisboeken in zal gaan als de nieuwe Vertigo Years. Er gebeurde zo weinig van belang dat er geen naam voor verzonnen zal worden. In ieder geval, uw blogger drinkt erop. En wenst u veel toe. En ziet u graag. Echt waar.

Gezien de jeugd van mijn stad weer massaal vuurwerk heeft ingeslagen (zie hier), snakte ik ver weg te zijn van de warmte van mijn mededieren. Ik verlangde naar een nacht die als een zwaar deken op me zou liggen. Daarom werd het een waddeneiland. Op Vlieland mogen geen auto’s komen. Het bestaat uit één dorp.

De gigantische veerboot die naar gefrituurde snacks rook, geselde zeehonden uit de Noordzee. De eilandjongens wisten verbazend snel contact te leggen met import-leeftijdgenoten. De donkere nachten en schaarse cafés maakten je waarschijnlijk behendig en weinig kieskeurig. Aangemoedigd door de ontluikende kruisbestuivingen besloot ik een blondine aan te spreken. Ze zat al een uur naar buiten te staren. Haar ogen lagen diep en droevig. Ik bood haar een kop koffie aan. Ze schrok, sloeg af en op de vlucht. Letterlijk, ze holde het dek af. Even was ik bang dat we een springer aan boord hadden. Had ik als vastelander een gruwelijke culturele faux pas begaan? Ik checkte mijn gulp. Fatsoenlijk dichtgeknoopt. Dat kon het niet zijn.

Bij het aan wal gaan zag ik haar niet meer. Ik volgde een paar dagen het regionale nieuws maar er kwam geen prachtig doch ontzield lichaam bovendrijven. Ondertussen waren de stranden witbesneeuwd en verlaten, de zee als rollend graniet. Ik ging op de top van een duin staan, zag het wolkendek op me afdeinzen, voelde iets nietzscheaans. Ik had zin in dure beloftes maar kon niets verzinnen. ’s Nachts hoorde je alleen het dichtklappen van vossenvallen. Een invasieve exoot die hier niets te zoeken had.

In een café zat een eilander die heel hard zijn best gedaan om er als een eilander uit te zien. Rubberen laarzen, een witte zeehondensnor als twee bollen wol op zijn roodbeaderde wangen geplakt. Hij bood mij iets plaatselijks aan. Uit antropologische overwegingen zei ik ja.

meer lezen …

Nederlanders wonen in één van ’s werelds meest dichtbevolkte landen. Omdat ze daarnaast van natuurschoon houden, wonen ze vaak bij elkaar. Daarom hebben ze kleine huisjes. In die huisjes is het kleinste kamertje meestal wel heel klein. In mijn eigen huurhuis – een tussenwoning, zo hou ik me voor. O mijn God, wat hou ik me voor dat het een tussenwoning is – drukken mijn knieën tegen de wc-deur als ik die sluiten moet.

Nu vinden veel Nederlanders het zonde dat al die tijd die naar ontlasten gaat, zo nutteloos besteed wordt. We leven maar één keer en weken, misschien wel maanden van ons korte aardse verblijf, gaan op aan patatten afgieten en bruine truien breien. Daarom wordt op vele wc’s de innerlijke mens niet alleen ontlast maar ook nog eens gevormd.

Eens trof ik een wc bij een Russische immigrant die volgehangen was met Stalins, noeste fabrieksarbeiders, leesbevorderingspropaganda en een stuk of wat staatsieportretten van Poetin. Zijn koude beulsogen gaven me kippenvel op mijn billen. Zoals vaak bij Russen werd het niet duidelijk of deze installatie haat of liefde moest uitstralen.

Een studentenhuis had een tv en uitgebreide collectie pornodvd’s ter beschikking. Hey, je bent toch al in die regionen actief. Bij een fotograaf verloor ik bijna mijn bewustzijn omdat ik mijn voeten op de randen van een walmend fixeerbad moest plaatsen tijdens de daad. Om bij zinnen te blijven, probeerde ik de opgeprikte National Press Photographers Association Code of Ethics uit mijn hoofd te leren. Bij een wat stillere oud-collega kon ik me lang onledig houden met schaakproblemen.

Op bezoek bij gelovige mensen werd mijn wc-bezoek een poging tot hersenspoeling. De tegels waren verdwenen onder de creationistische folders. Mijn keutels namen de vormen aan van de leugenachtige embryo’s waarmee de evolutionisten al eeuwenlang de gelovigen een rad voor ogen voor draaien. Zelfs mijn plasbuis begon zich schuldig te voelen. Ik heb het niet nagevraagd maar ik vermoed dat ze heel weinig niet-gelovigen over de vloer kregen. Waarom zouden ze dan elke godganse morgen, avond en ander retireermomentje weer bevestigd willen zien wat ze voor heilig aannemen?

In de Gouden Eeuw deden de protestanten in Nederland een schrobdwang en reinheidscultus op als een soort combinatie van etaleren van rijkdom en soberheid inéén, aldus Simon Schama. Allicht voelt een bepaald type Nederlander zich toch een beetje schuldig als hij of zij daar maar zit lichaam te wezen op de porseleinen troon. De gorigheid moet dan bestreden met het hogere. Mutatis mutandis trok ik maar niet door bij de Darwin-haters.

Mijn groottante was getrouwd en kinderloos. Omdat haar man genoeg verdiende, werkte ze niet. Ze leefde in een tijd en dorp waarin een werkende vrouw een teken van armoede was. Maar ledigheid was een zonde en daarom deed ze het huishouden. Al had ze een schoonmaakvrouw.

Dus zette mijn groottante wekelijks de zoldervloer in de was. Het kopen van een kip voor het zondagse middagmaal was een taak die de helft van de week in beslag nam. Ze nam het stof af dat tussen de dakpannen lag. Elke avond ging ze afgepeigerd naar bed. Niemand vroeg haar ooit wat ze deed. De angst dat die vraag ooit gesteld zou worden, volstond om decennia te vullen met het schrobben van stoepen en dakgoten.

meer lezen …